Muddatidan oldin toʻlash: muddatni yoki toʻlovni kamaytirish
Qoldiq, foiz va muddatni, keyin qoʻshimcha summani kiriting — bir marta yoki har oy. Kalkulyator ikki variantni solishtiradi: muddatni qisqartirish yoki toʻlovni kamaytirish — va foizdagi tejamni koʻrsatadi.
Muddatidan oldin toʻlashni hisoblash
Misolda hisob
Qoldiq 30 000 000 soʻm, yillik 21,63%, 24 oy qolgan, toʻlov 1 550 869 soʻm. Qoʻshimchasiz qolgan muddat foizlari — 7 220 844 soʻm.
| Variant | Muddat | Toʻlov | Tejam |
|---|---|---|---|
| 5 mln bir marta: muddat | 1 yil 8 oy | 1 550 869 | −2 417 024 |
| 5 mln bir marta: toʻlov | 2 yil | 1 292 391 | −1 203 477 |
| Oyiga 500 ming: muddat | 1 yil 6 oy | 2 050 869 | −2 080 832 |
| Oyiga 500 ming: toʻlov | 1 yil 11 oy | 2 050 869 → 568 616 | −1 397 174 |
Muddatni kamaytirish 2 baravar koʻp tejaydi: pul bank uchun ertaroq ishlashni toʻxtatadi. Toʻlovni kamaytirish har oy pul boʻshatish muhim boʻlsa qulay.
Qonun nima deydi
Kreditni muddatidan oldin toʻlash huquqi bir nechta hujjatda mustahkamlangan. «Isteʼmol krediti toʻgʻrisida»gi qonun (16-modda): isteʼmolchi kreditni muddatidan oldin qaytarishga haqli va foizni faqat haqiqatda foydalangan muddat uchun toʻlaydi.
Banklar uchun Markaziy bankning 3030-son Nizomi (35-band) kredit shartnomasida kreditni istalgan vaqtda jarima sanksiyalarisiz muddatidan oldin soʻndirish huquqini nazarda tutishni talab qiladi. MMT va lombardlarning mikroqarzlari uchun 765-son qonun (32–33-moddalar) muddatidan oldin toʻlaganlik uchun neustoyka undirishni toʻgʻridan-toʻgʻri taqiqlaydi.
Qisman toʻlovdan keyin aynan nima kamayishi — muddatmi yoki toʻlovmi — qonunda toʻgʻridan-toʻgʻri belgilanmagan: tartib shartnomada yoziladi. Nizomga koʻra, rejadagidan koʻp toʻlasangiz, shartnomada boshqacha tartib boʻlmasa, bank ortiqcha summani asosiy qarzga yoʻnaltiradi, kreditni qayta hisoblaydi va yangi jadval beradi. Shuning uchun qoʻshimcha toʻlovdan oldin bank qaysi variantni qoʻllashini soʻrang.
Qanday toʻlash foydaliroq
- Maqsad — kamroq foiz toʻlash boʻlsa, muddatni kamaytirishni tanlang.
- Toʻlov byudjetga ogʻir boʻlsa, toʻlovni kamaytirish yukni darhol yengillatadi.
- Avval eng yuqori foizli kreditni toʻlang — «Qachon qarzsiz boʻlaman» kalkulyatorida hisoblang.
- Qoʻshimcha toʻlovdan oldin bankdan ariza qanday berilishi va jadval qaysi sanadan qayta hisoblanishini aniqlang.
Savol va javoblar
Nima foydaliroq: muddatni yoki toʻlovni kamaytirish?
Muddatni kamaytirish deyarli har doim koʻproq foizni tejaydi: misolimizda −2 417 024 va −1 203 477 soʻm. Oylik yuk muhim boʻlsa, toʻlovni kamaytirish tanlanadi.
Kreditni jarimasiz muddatidan oldin toʻlash mumkinmi?
Ha. «Isteʼmol krediti toʻgʻrisida»gi qonun (16-modda) kreditni muddatidan oldin qaytarish va foizni faqat haqiqiy muddat uchun toʻlash huquqini beradi, Markaziy bankning 3030-son Nizomi (35-band) banklardan jarimasiz muddatidan oldin soʻndirish huquqini talab qiladi, MMT mikroqarzlari uchun esa 765-son qonun neustoykani taqiqlaydi. Havolalar — quyidagi manbalarda.
Har oy qoʻshimcha toʻlasam qancha tejayman?
Misolimizda oyiga 500 000 soʻm qoʻshimcha toʻlansa, muddat 1 yil 6 oygacha qisqaradi, tejam — 2 080 832 soʻm. Kalkulyatorda «Har oy» rejimini tanlang.
Qisman toʻlovdan keyin toʻlov qanday qayta hisoblanadi?
Toʻlov kamaytirilganda yangi annuitet toʻlov qoʻshimchadan keyingi qoldiqdan oʻsha qolgan muddatga hisoblanadi. Muddat kamaytirilganda toʻlov oʻzgarmaydi, oylar soni qisqaradi.
Kreditni Telegramda kuzating
Toʻlov va qoʻshimchalarni Common’da belgilang — ilova qoldiqni qayta hisoblaydi va barcha qarzlarni yopadigan yangi oyni koʻrsatadi. Bepul.
Common’ni ochishYana oʻqing
Manbalar
- «Isteʼmol krediti toʻgʻrisida»gi OʻRQ-33-son qonun, 16-modda — lex.uz
- Markaziy bankning banklarning isteʼmolchilar bilan munosabatlariga minimal talablar toʻgʻrisidagi 3030-son Nizomi, 35, 37²-bandlar — lex.uz
- «Nobank kredit tashkilotlari va mikromoliyaviy faoliyat toʻgʻrisida»gi OʻRQ-765-son qonun, 32–35-moddalar — lex.uz
- Kun.uz — Raqobat qoʻmitasi Markaziy bankdan ortiqcha toʻlov tartibini qayta koʻrib chiqishni soʻradi, 2026-yil 10-oktabr (rus tilida)
- Markaziy bank — milliy valyutadagi kreditlar boʻyicha foiz stavkalari, 2026-yil sentabr (5-noyabrda yangilangan)
Bu moliyaviy maslahat emas, hisob-kitob. Common kredit bermaydi, pul saqlamaydi, bank va kredit mahsulotlarini reklama qilmaydi.