Mikroqarz kalkulyatori
Summa, shartnomadagi foiz va muddatni kiriting — kalkulyator oylik toʻlov, ortiqcha toʻlov va bu qarz summasining necha foizi ekanini koʻrsatadi. Pastda — qarzni yangisi bilan yopish foydalimi, tekshiruv.
Mikroqarzni hisoblash
Misoldagi foiz taxminiy: Markaziy bank mikroqarzlarni foiz statistikasiga kiritmaydi. Shartnomangizdagi yillik foizni kiriting.
Bu qarzni yopish uchun yangi qarz olsangiz
Misolda hisob
5 000 000 soʻm qarz, yillik 40% (taxminiy foiz). Muddat ortiqcha toʻlovni qanday oʻzgartiradi:
| Muddat | Oylik toʻlov | Ortiqcha | Summaga nisbatan |
|---|---|---|---|
| 6 oy | 933 210 | +599 263 | 12,0% |
| 12 oy | 512 357 | +1 148 291 | 23,0% |
| 24 oy | 305 939 | +2 342 522 | 46,9% |
«Yillik 40%» summaning 40% ini ortiqcha toʻlaysiz degani emas: har oylik toʻlov qarzni kamaytiradi va foiz qoldiqqa hisoblanadi. Bir yilda ortiqcha toʻlov summaning 23,0% i, ikki yilda — 46,9%.
«Qarzga qarz»: nega bu qimmat
Eski qarz uzoqroq muddatli yangi qarz bilan yopilsa, foiz qaytadan hisoblana boshlaydi. Yuqoridagi misolda oʻsha foizdagi 24 oylik yangi qarz 1 148 291 oʻrniga 2 342 522 soʻm ortiqcha toʻlov beradi — toʻlov kichikroq, lekin jami 1 194 231 soʻm qimmatroq.
Yangi qarz faqat foizi sezilarli past va muddati qolgan muddatdan uzun boʻlmasa maʼnoga ega. Agar qarz boshqa qarzlarni toʻlash uchun olinsa — bu toʻxtab reja tuzish signali: barcha qarzlarni yozib chiqib, qaysi birini birinchi yopishni hal qilish kerak.
Qonun nima deydi
Banklarning jismoniy shaxslarga kredit va mikroqarzlari boʻyicha asosiy qarzdan tashqari barcha toʻlovlar — foiz, komissiya, neustoyka — yiliga qarz summasining 50% idan oshmasligi kerak (Markaziy bankning makroprudensial normativlar toʻgʻrisidagi 3618-son Nizomi, 24-band).
Banklar uchun Markaziy bankning 3030-son Nizomi (35-band) kredit shartnomasida kreditni istalgan vaqtda jarima sanksiyalarisiz muddatidan oldin soʻndirish huquqini nazarda tutishni talab qiladi. MMT va lombardlarning mikroqarzlari uchun 765-son qonun (32–33-moddalar) muddatidan oldin toʻlaganlik uchun neustoyka undirishni toʻgʻridan-toʻgʻri taqiqlaydi.
Savol va javoblar
Mikroqarz boʻyicha ortiqcha toʻlov qanday hisoblanadi?
Summa, yillik foiz va muddatni kiriting. Kalkulyator annuitet jadvalini hisoblaydi: ortiqcha toʻlov — barcha foizlar yigʻindisi. U soʻmda va qarz summasiga nisbatan foizda koʻrsatiladi.
Mikroqarzni muddatidan oldin toʻlash mumkinmi?
Ha. Mikromoliya tashkilotlari va lombardlarning mikroqarzlari uchun 765-son qonun muddatidan oldin toʻlaganlik uchun neustoykani taqiqlaydi. Havola — quyidagi manbalarda.
Eskisini yopish uchun yangi qarz olish kerakmi?
Faqat yangi foiz past va muddat uzun boʻlmasa. «Yangi qarz olsangiz» blokida tekshiring — u oʻtish arzonmi yoki qimmatmi, koʻrsatadi.
Mikroqarzlar bir nechta boʻlsa nima qilish kerak?
Ularni «Qachon qarzsiz boʻlaman» kalkulyatoriga kiriting va boʻsh pulni eng qimmatiga yoʻnaltiring — shunda foiz eng tez oʻsishdan toʻxtaydi.
Telegramda reja tuzing
Common barcha qarz va kreditlarni bir joyda saqlaydi, toʻlovlarni eslatadi va hammasini qachon yopishingizni koʻrsatadi. Bepul.
Common’ni ochishYana oʻqing
Manbalar
- Markaziy bankning makroprudensial normativlar toʻgʻrisidagi 3618-son Nizomi, 23–24-bandlar — lex.uz
- «Nobank kredit tashkilotlari va mikromoliyaviy faoliyat toʻgʻrisida»gi OʻRQ-765-son qonun, 32–35-moddalar — lex.uz
- Markaziy bank — milliy valyutadagi kreditlar boʻyicha foiz stavkalari, 2026-yil sentabr (5-noyabrda yangilangan)
Bu moliyaviy maslahat emas, hisob-kitob. Common kredit bermaydi, pul saqlamaydi, bank va kredit mahsulotlarini reklama qilmaydi.